Yekt nebe tehlke hene

Ev berxwedana Rojava ji Kurdan re, ji bo paeroj, ji bo yektiya Kurdan gelek tit ava kirine. Yan bingeha yektiy amade kiriye. Bingeha azadiy ava kiriye. Baweriya Kurdan p bye. Em dikarin bi v berxwedan bigihjin armanca xwe.

09 Eyll 2017 Cumartesi | Kurd


ZEYNEL BULUT / SEMHA ALANKU / WELAT / MRDN


Bi salan e li ser yekitiya Kurdan nqa tn kirin. Ji bo yekitiy j pwst bi Kongreya Netewey ya Kurd heye. Bi armanca lidarxistina kongrey, Rber Gel Kurd Abdullah Ocalan xebatn girng meandin. Bi taybet j sala 2013an Ocalan xwest li Enqere, Amed, Bruksel Hewler konferansn yekitiy bn li darxistin. Ji bo kongrey, siyasetvann Kurd j zend bendn xwe badan xebatn bi nirx kirin. L hertim armanca li darxistina kongrey ji aliy hin derdoran ve hat astengkirin. Yek ji siyastvann Kurd ku bi salan e di nav siyaset de ye ji bo lidarxistina kongreya netewey xebatn binirx meandiye, Ahmet Turk e. Turk der bar xebatn xwe yn ji bo yekitiy, astengiyn ku derketin piya wan, rewa hey hewcedariya Kongreya Netewey ji rojnameya Welat re nirxand. 


Li ser yekitiya Kurdan gelek rewenbr nivskarn Kurd gotin hviyn xwe fade kirin. Di roja ro de gotinn drok yn Ehmed Xan li ser yekitiya Kurdan t i watey?

Bel beriya, ssed salan Ehmed Xan ji bo yekitiya Kurdan tim nihrnn xwe anne ziman nihrnn w ji bo yekitiya Kurdan bne mnak. L ro em dibnin ji bo yekitiya Kurdan em di qonaxeke n de ne. Ji bo Kurdan yekit pwst e. Heta yekit di nava Kurdan de nebe, aloz asteng d li piya Kurdan be. V sedsal derfetn mezin ji bo Kurdan derxistine hol. L rast j tehlkeyn mezin j li piya Kurdan hene. L em dikarin bi aqilek hevpar, bi siyaseteke hevpar ji bo yektiya Kurdan xebat bikin. Em ba dizanin ku meseleya netewey bi brdoziyek ten areser nabe. Brdoz iqas ba be, iqas hja be li ser brdoziyek tu yekitiya Kurdan biparz ne mumkin e tifaqek be, yekt pk b. Ji ber v haw, lazim e hem siyasetvann Kurd, partiyn Kurdan, hizbn Kurdan berjewendiyn siyas, berjewendiyn xwe li aliyek deynin berjewendiyn gel Kurd bidin piy li ser v bingeh yekitiyek ava bikin. 


Bangewaziya ji doh heta ro yekt ye

Rast e em hem xwed bawer brdoz ne, l em dizanin ro li ar pareyn Kurdistan gelek part al nihrnn wan ji hev cuda ne. L li ser meseleya netewey em dikarin ruhek netewey ava bikin. Ew j ert zurf w, li ser kjan mesel em dikarin yekitiy ava bikin, li ser w nqaek mezin be. Ev daxwaziya hem Kurdan e. Ji pyn me, ji Ehmed Xan, Melay Cizr, heta Melay Bat, hem rewenbr, siyasetvan drokvann Kurd ji bo yekitiy tim bangewaz kirine. Ji bo yekitiy xebat kirine. Ji bo yekit ava bibe gel Kurd j tim daxwaza xwe aniye zimn. 


Di sedsala bstan de hindek be j nihrnn tevger serokn Kurdan ji bo yekitiy hene, bi ya we ev nihrn hewildann ji bo yekitiy ima bencam man?

ro du tit hene; me got, em li gor baweriya xwe dixwazin kongreyeke netewey ava bibe, yekitiyek be. L hinek j li dij v brdoziy dema dixebitin, bi rast j siyaseteke hevpar dernakeve hol. ro em li siyasetvann li Kurdistan dinihrin bi fikr ramann xwe, bi brdoziya xwe gelek ji hev cuda ne. L gerek li ser hin esasan yekit be. Dema herkes li gor xwe bixwaze yekitiyek ava bike, bi rast j zehmetiyek dert piya me. Ya din, ert zurfn Rojhilata Navn in. Em ro dizanin dewleta Tirk, ran, Sriye hem crann me naxwazin gel Kurd bibe xwediy statuyek, naxwazin gel Kurd bigihje azadiy li piya gel Kurd astengiy datnin. Nz bst rojan me li Hewlr xebat kirin ji bo Kongreya Netewey, ji bo yektiya Kurdan ava bibe. L me dt gelek pirsgirk hatin piya me.


Ev pirsgirk ibn hn dikarin hinek behsa wan bikin, rave bikin?

Li Bar hinek aloz hebn. Dixwestin li gor brdoz berjewendiyn xwe di kongrey de hinek cih bigirin. Hinekan dixwest kongreya netewey di bin bandora wan de be. Hin partiyn siyas yn bhz, bqewet dixwestin di kongreya netewey de bibin xwed bandor, tesrek l bikin. Kesn di siyaset de, di nava gel de deng w tineb dixwest bi kongrey xwe derxe p. Ev aliyek e. Aliyek din j dewleta Tirk dewleta ran tesra wan li ser v kongrey heye. Nedixwestin kongreyek ava bibe. Dsa ji bo hevserokatiya kongrey j hin nqa bn. Bi rast ew nqaana j li cem min kmas b. Dsa ji bo delegasyon j li ser hejmara delegeyan nqa dib. Bi rast gerek me ev tit li pey xwe bihitana li ser van titan nqa nebana. 


Di w pvajoy de hn bi mraliy re j di tkiliy de bn. Ocalan ji bo van astengiyan i digot?

Hn ba dizanin Serok hja Abdullah Ocalan j got; ev nqa vala ye. K dibe hevserok bila bibe ji bo hejmar j ti xra nqan wiha nne. Serok ev tit ann zimn. L w dem, ev tit ji me re bn aloz, bn asteng. Ji bo astek bi dest bixin bigihnin merhaleyek. L Serok got, ev nqa cab nakin. Ha Barzan dibe ha hineke din dibin. Armanca me ew e ku kongreya netewey b lidarxistin. Serok bi v away fikr ramann xwe ann zimn.


Bi salan di navbera Kurdan de er birakujiy b. Bi ya we bandora w li ser yekitiya Kurdan i ye birakuj bi tevah ji rojeva Kurdan derketiye gelo?

Rast tnin ziman, dibjin em naxwazin birakuj be. Bi taybet PDK v tne zimn. L ji bo yekit ji bo birakuj nebe j xebateke ber bi av nay meandin. Heke em naxwazin birakuj be, gerek em fikrn partiyn siyas, fikrn hizbn din, fikrn saziyn civak li ber av bigirin. Em rmet bidin wan. Ji bo paeroja gel Kurd em gelek titan bi wan re par ve bikin. Gel Kurd ro dixwaze di nava hem partiyn siyas siyasetvann Kurdan de diyalogek pk were. Ji bo v diyalog lazim e em astengiyan ji hol rakin. ro tita gel ji me dixwaze ev e. Siyaset j ji me re v dibje. Dplomasiya ro j li ser v away ava dibe. Bi rast ro di nav gel de tifaqek bye. Gel ro ji bo paeroja xwe xebateke gelek zrn hja dimene. 


Birakuj ne ten hevkutin e

Carinan siyaset zirar digihne v yektiya Kurdan bi rast j, gelek mejiy gel Kurd tevl hev dike. ro li Rojava gel ji bo paeroja xwe xebateke gelek hja dimene, bi cangor bi fedakariyeke mezin v dike. L em dibnin hinek hizbn din naxwazin ev fedakar tifaqa derketiye p, bibnin. Li hember w tim rexneyan tnin zimn. Ev tit j bi rast weke birakujiy ye. Birakuj ne ten hevkutin e. Heke li hember projeyn ji bo yekit, paerojeka azad derkevin ew kmasiyeke gelek mezin e. Em nabjin birakuj j l kmasiyeke mezin e. Ev j bandor li ser hz, bawer kelecana Kurdan dike.


er navxwey y li Iraq Sriyey derfetn awa ji bo yekitiya Kurdan derdixe hol?

ro hem Kurd ji bo ev er li Rojhilata Navn, ji bo jiyana xwe ya azad bi her away di nav de ye. ro ev berxwedan li Rojava t meandin ji bo gel Kurd gelek girng e. Bi rast j bi dil can p ve girdayiye. Ev rn dewleta Tirk li dij Efrn Rojava ku naxwaze bigihje statuya xwe, ez bawer dikim gel Kurd hem p die. L rast j hinek hene ku ruhiyeta xwe, erefa xwe, heysiyeta xwe firotine. L ev berxwedana Rojava ji Kurdan re, ji bo paeroj, ji bo yektiya Kurdan gelek tit ava kirine. Yan bingeha yektiy amade kiriye. Bingeha azadiy ava kiriye. Baweriya Kurdan p bye. Em dikarin bi v berxwedan bigihjin armanca xwe. 


Di ser sala 2013 an de pvajoyek ji aliy Rber Gel Kurd Abdullah Ocalan ve hat destpkirin. Di v pvajoy de xebatn yektiy j zde bn, ev pvajoy ji bo yektiy b xwed tesreke awa?

Ji bo yektiy birz Ocalan j hertim bangewaz dikir. Ev gavn ku ji bo kongreya netewey hatin avtin, ked emeka w t de pir e. Dema em n mraliy, me hevdtin kir, birz Ocalan digot; her tit demeke w heye. ro dema yektiy ye, ro dema diyalog ye, ro dem ew de e ku pirsgirk areser bibe, demeke n dest p dike. W digot, bi wan partiyn Bar re j bi birz Talaban, bi birz Barzan re ji bo yektiy hevdtinan bikin. Ev tit w digotin. 


W dem li Hewlr j civn pk hatin, l pitre bi encam neb, ima?

Wek min an ziman, w dem gelek xebat j hatin kirin, komisyon hatin avakirin, heta droka kongrey j hat diyarkirin, l di dawiy de di nava siyaset de titn cudatir derketin hol roj bi roj nqan ku astengiyn derxin, derketin p. L me dizanb bandora hzn derve j li ser v yek heye. Her wiha berjewendiyn partiyn siyas j asteng derxistin.


Ew pvajo ima xitim kjan partiyan asteng derxist?

Bi rast em naxwazin di v dem de kes scdar bikin, bi nav bikin, ji bo paeroj j ro hviya me heye rojek kongreya netewey pk were. Ji ber w j li ser titinan hesasiyeteke me heye. Em dizanin sedem i ne, l ez naxwazim di v dem de van bnim zimn. ro rast ji pwst e xebateke n ji bo kongreyeke netewey ava bibe. Di dema v xebat de em hev du rexne bikin em zirar bidin paeroja xwe kongrey. Ji ber v ez naxwazin van nqaana bimenim. L wek me got berjewendiy part exs w zirar bide yekitiy. Di w dem de j me ev dt. Ka em ibibin, w hza me ibe, w rola me i be, van nqaana me dt. 


Ji bo gel kurd aktorek gelek mezin e


Ji bo yektiya gel Kurd azadiya Kurdistan, Rber Gel Kurd Abdullah Ocalan tkoneke mezin meand. Hzn ev tkona Ocalan dtin bi komployek ew dl girtin. Ev yek di nava Kurdan de reweke awa derxist hol ima ro Ocalan t tecrdkirin?

ro ert zurf Kurdan, tkona Kurdan gihitiye qonaxeke n. Y bingeha v roj j amade kir birz Abdullah Ocalan e. Bi xebat siyaseta xwe aktorek gelek mezin hja ye. Hem Kurdn bawermend xwed eref bi w komploy gelek iya. L ro j her kes nqaa ku birz Ocalan i difikire dike meraq dike. ro, rzdar Ocalan di demeke gelek zehmet re derbas dibe, deng w nagihje gel Kurd, hevdtin nabin, di tecrdeke giran de ye l dema nqa derbas dibin, gelek kes dibjin, gelo li ser van byeran w Ocalan i bigota. W meraq dikin. Yan ez dixwazim v bjim ji bo gel Kurd aktorek gelek mezin e, gelek hja ye gel Kurd hem dixwaze fikr raman w bibihze. L ji ber v yek dewleta Tirk hevttin bi Ocalan re qedexe kir.


Carinan drok fersendan derdixe piya gelan


ojea 19 Trmeh ya Rojava bandoreke awa li ser yektiya Kurdan kir?

Bi rast j em dizanin ber j xebatn welatparz hatibn meandin. Saln 1925an 1937an gelek ronakbr ji mecbr derbas Sriyey bn. Ew fikra azadiy di w dem de hatib avakirin. L gel birxistinkirin di 1980y de, dema birz Ocalan hevaln xwe ketin w der, tevgereke birxistinkir bi roleke mezin rab. Dsa ert irt j hin titan dide avakirin. Heke li Bar dktatoriya Sedam nebya Emerka mudaxale nekirana d Bar ne di v rew de bna. Li Rojava j rewek wiha derket hol. Ew j ji bo yektiya Kurdan firsendek derxist hol. Carinan drok fersendan derdixe piya gelan. L ro ev fersend div em bi dilek hevpar, bi fikr ramann hevpar bimenin ji bo azadiya gel Kurd ba bixebitnin. ro em di merhaleyeke wiha de ne.



365

YEN ZGR POLTKA