Dünya sineması artık Kürtçe

8 bini aşkın filmi Kürt sinemaseverlerle buluşturan Kürtçe film izleme sitesi awirek.com yayın hayatına başladı. Sitenin yöneticilerinden Ferhat Baysal ile Ardin Diren, Kürtçe sinema dilinin oluşumuna katkı sunmak ve ve dünya sinemasını izleyiciye Kürtçe ulaştırmak için bu çalışmayı başlattıklarını belirttiler.

11 Ocak 2017 Çarşamba | Kültür-Sanat

Önder ELALDI


Bünyesinde 8 bini aşkın filmi barındıran Kürtçe film izleme sitesi awirek.com, 6 Ocak’ta sinemaseverlerle buluştu. Kolektif bir çalışmanın ürünü olan sitede dünya sinemasının klasikleri ile yakın dönemde çekilmiş filmler Kürtçe alt yazıyla seyrediliyor. Dünya sinemasının seçkin örneklerinin yanında Kürt sinemasından klasikler ile birlikte yakın dönemde çekilmiş Kürt filmleri de yer alıyor.

Site yöneticileri, festivallerle kurduğu ilişki sayesinde yeni çekilen Kürt filmlerinin festival süreçlerini tamamladıktan sonra sitede yer almasını sağlayacak bir çalışmayı da tamamladı. Gösterilmesi düşünülen yeni Kürt filmleri ağırlıklı olarak Bakur, Başur ve Rojhilat’tan. 

Henüz 8 bini aşkın filmin tamamı Kürtçe altyazıya sahip değil. Site yöneticileri, bu eksiği tamamlamak için sitede bulunan yeni uygulamayla takipçilerinden yardım bekliyor. Sitede ayrıca yakın zamanda Kürtçe okuma yazması olmayanlar için Kürtçe dublaj çalışmaları da başlatıldı. Sitenin kurucu yöneticisi Ferhat Baysal ve Ardin Diren, Kürtçe sinema dilinin oluşmasına katkı sağlamak istediklerini belirtiyorlar.


Site yüzde yüz Kürtçe

Sitenin yöneticilerinden Ferhat Baysal, Kürtçe alt yazılı film izleme konusunda gelen yoğun talepleri karşılamak için böyle bir çalışma içersine girdiklerini ifade etti. Amaçlarının dünya sinemasında saygın filmlerin Kürtçe altyazılı olarak görünümünü sağlamak olduğunun altını çizen Baysal, “6 Ocak’ta sitenin açılışı oldu. 2-3 aylık bir çalışma sonunda tamamlandı. Şu anda sitede dünya sinemasından 8 bini aşkın film mevcut. Site yüzde yüz Kürtçe. İkinci bir dil düşünmüyoruz. Ama talep olursa ve destek alırsak Kürtçe’nin diğer lehçelerinde de yayın yapabiliriz. Sitede yer alan filmler demokratik, ekolojik, cinsiyet özgürlükçü paradigma ile çelişmemesi gerekiyor. Filmlerin yanında sinema haberlerini Kürtçe yayınlıyoruz” dedi.


Kürtçe altyazı kampanyası

Sitede yer alan filmlerin tamamına Kürtçe altyazı koyamadıklarını belirten Baysal, filmlerin hepsini Kürtçe altyazılı yapmak için kampanya başlattıklarını söyledi. Kampanya çerçevesinde sitede belirli bir bölüm oluşturduklarını sözlerine ekleyen Baysal, şunları kaydetti: “Bu bölüm sayesinde kişiler bize ulaşabileceği Android program oluşturduk. Program aracılığı ile filmleri çok kolay bir şekilde Kürtçe çevirebilecek bir olanak yakalayabiliyorlar. Sitede filmlere ait alt yazı metinlerini Kürtçe’ye çeviriyorlar.

Daha sonra bu metinleri bizlere ilettiklerinde onayımızdan geçtikten sonra biz de bu filmleri Kürtçe alt yazı olarak yayınlıyoruz. Dil öğretmeni ya da öğrencisi yetkin kişiler bize katkı sağlayabilir. Kürtçe’nin sinema alanında gelişmesi için önemli bir katı sunmak istiyorlarsa katkı sağlayabilirler. Amaç geniş bir Kürtçe altyazı filmi oluşturmak. Çeviriler noktasında bize destek olan kişiler ve kurumlar oldu. Bunlardan biri de wergerine.net web sitesi.”


Kürtçe sinema grameri

Baysal, Kürt dilinin gelişimine katkı sunmanın yanında Kürtçe sinema dili oluşturma konusunda sitenin önemli bir katkı sağlayacağını söylüyor. Kürtçe sinema grameri oluşturmada ve dilin yeniden üretimi konusunda faydalı olacağına değinen Baysal, “İzleyiciler filmi izlerken bazı kavramların eksikliğini hissedip bunun Kürtçe’ye kazandırma konusunda çaba içerisine girecektir. Yeni bir ruh oluşturabilir. Bu da dilin yeniden üretimi konusunda katkı sağlayacak” dedi. Baysal, filmlerin sonundaki bölümlerde yer alacak izleyici değerlendirmelerin Kürt sinemasına yapacağı katkının da altını çizdi: “İnsanlar üretimleri eleştirmeye başladıklarında bir şeyler değişmeye başlıyor.”


Dört parçadan filmler

Sitede dört parçadan yeni ekilen Kürt filmlerinin yer alacağını ifade eden Baysal, bu filmlerin gösterilmesi konusunda gösterdikleri çabaya ilişkin şunları söyledi: “Çoğu kişinin daha önce izlemediği bir ya da iki yıl önce çekilen yeni filmlere sitede yer vermeyi düşünüyoruz. Yönetmen ve film festivalleriyle görüşüp o filmleri aldık. Bakur, Başur, Rojhilat’tan festivallerde gösterilen Kürtçe fimleri aldık. Bu Kürtçe filmleri paylaşacağız. Filmlerin festival süreçleri bittikten sonra gösterime ilk kez bu sitede girecek. Bu aşamada diğer parçalarda böyle bir siteye rastlamadık. Diğer parçalardan destek gelirse birlikte çalışmak isteriz.”


Sinema herkese ulaşmalı

Site yöneticilerinden Ardin Diren ise kimsede olmayan kısa metrajdan uzun metraja kadar bir arşiv oluşturma çabası içinde olduklarını belirterek yavaş yavaş bu amaca ulaşacaklarını kaydetti. Sitenin hala yenilenip güncellendiğini sözlerine ekleyen Diren, “Biz bütün sanatçılara, sinemacılara, senaryo yazarlarına, yönetmenlere, özellikle Kürt yönetmenlere bir çağrımızdır. Kendi filmleriyle destek, katkı sunabilirler. Böylece site gün geçtikçe daha da büyüyecek” dedi.

Kürtçe dublaj da yer alacak

Sinemanın herkese ulaşmasının amaçlarından biri olduğunu kaydeden Baysal, filmlere Kürtçe dublaj çalışması başlattıklarını belirtti. Özellikle bazı seçkin filmleri Kürtçe dublaj yapmak istediklerine değinen Baysal, “Çoğu annemizin Türkçe ve Kürtçe okuma yazması yok. Sinema herkese ulaşmalı. Bunun alt yapısını büyük oranda oluşturduk. Dünya klasiklerinden birçok filmi kendi anadillerinde izleme olanağını yakalayacak.”

Sitenin ismine ilişkin de değerlendirmede bulunan Diren, awirec’in bakış açısı ve tutum anlamına geldiğinin altını çizerek şunları söyledi: “Awr Kürtçede bakış demek. Bir bütün olarak sinemaya bir bakış atıyor. Kürtçe ile dünya sinemasına bakıyoruz. Bir bakış açısı geliştiriyoruz. Aynı zamanda da awirek’i bu kişisel bakışların bir tavra dönüşmesi olarak tanımladık.”



2135

YENİ ÖZGÜR POLİTİKA